ကိုယ့္ပေယာဂေၾကာင့္ပင္လွ်င္ ကိုယ့္အေပၚ၌ အျပစ္က်၍ ေရာက္ရသည္ဆုိလုိ သည္။ ကေလးသူငယ္မ်ားသည္ ေႁမြႀကီး၊ လင္းေႁမြကစားနည္းကုိ ကစားေသာအခါ ေရွ႕ဆံုးမွ ေခါင္သူႀကီးသည္ ေႁမြ၏ဦးေခါင္းပမာျပဳ၍ ႀကီးစဥ္ငယ္လုိက္ ခါးကုိ တစ္ဆင့္စီ ဆက္တြဲထား ေသာ ငယ္သားအတန္းႀကီးသည္ ေႁမြ၏ကိုယ္ႏွင့္အၿမီးပမာ လႈပ္ရွားၾကေလသည္။ ေခါင္သူႀကီး သည္ ေႁမြတြန္သံကဲ့သုိ႔ ႐ွဴးဟု ေအာ္ဟစ္လ်က္ ၀ဲဘက္မွျဖစ္ေစ၊ ယာဘက္မွျဖစ္ေစ လူတန္း ေနာက္ဆံုးလူကုိ မိမိအၿမီးဖ်ားကုိ ေပါက္ဟန္ျဖင့္ လက္အုပ္ႏွင့္ ထိတုိ႔ရေလသည္။ ေနာက္တန္း လူမ်ားသည္ ေႁမြဦးေခါင္းလွည့္သည္ ဘက္ႏွင့္ လြတ္ေအာင္ေရွာင္၍ ေဘးသုိ႔ ဖယ္ရမ္းၾက... (ဆက္ဖတ္ရန္)
မိမိကုိယ္တုိင္ကလဲြလွ်င္ အျခားသူကုိ မေျပာထားဘိ၊ မိမိ၏ ဒူးကုိေသာ္မွ်ပင္လွ်င္ ယုံၾကည္စိတ္ခ်၍ မရႏုိင္ဟု ဆုိလုိသည္။ သူတစ္ပါးကုိ ယုံၾကည္စိတ္ခ်မိမွား၍ နစ္နာဆံုး႐ႉံးမႈမ်ား ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထ ရွိေပ သည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေလာက၌ စိတ္သီးျခား၊ ကိုယ္သီးျခားရွိေနေသာ အျခားသူမ်ားကုိ ယုံၾကည္ စိတ္ခ်ဖုိ႔ရန္မွာ မ်ားစြာခဲယဥ္းလွသည္ဟု ပညာရွိတုိ႔က သတိေပးေလသည္။ ေလာက၌ ယုံၾကည္စိတ္ခ်ရမည့္တစ္ပါးသူမရွိေၾကာင္းကုိမေဟာသဓဇာတ္ေတာ္၌လည္း လွ်ဳိ႕၀ွက္ခ်က္ကုိ မည္သူ႕အားမွ် မေျပာၾကားသင့္ေၾကာင္းအဆုိ အေရးသာပုံကုိ ၀တၱဳသက္ေသျဖင့္ တင္ျပထား သည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ အျခားသူတစ္ပါးကုိ မဆုိထားႏွင့္၊ မိမိကုိယ္အဂၤါ အစိတ္အပိုင္းျဖစ္ေသာ ဒူးကုိမွ်ပင္ စိတ္ခ်ယုံၾကည္ႏိုင္ဖြယ္မရွိဟု... (ဆက္ဖတ္ရန္)
မိမိကုိယ္တုိင္က မလွပသည္ကုိမူ သတိမထားမိတတ္ဘဲ သူတစ္ပါး အ႐ုပ္ဆုိး အက်ည္းတန္သည္ကုိမူ ေလာင္ေျပာင္ရယ္ေမာခ်င္သည့္သေဘာကုိ ဆုိလုိသည္။ လူသည္ မိမိကုိယ္ကုိ အထင္ႀကီးသူျဖစ္သည္။ ထုိစိတ္ ေရွ႕ေဆာင္ေနေသာအခါ မိမိကုိယ္၌ျဖစ္ေသာ ခ်ဳိ႕ယြင္းခ်က္ကုိ မျမင္တတ္ေခ်။ မိမိကုိယ္ကုိ တကယ္ပင္အ႐ုပ္ဆုိး ေစကာမူ အ႐ုပ္ဆုိးသည္ဟု မထင္မွတ္တတ္ေခ်။ သုိ႔ရာတြင္ သူတစ္ပါးအ႐ုပ္ဆုိးသည္ ကုိမူ ျမင္လြယ္သည္။ မိမိကုိယ္ေပၚတြင္ သက္ညႇာေလွ်ာ့ေပါ့စဥ္းစားသေလာက္ သူတစ္ပါးအျပစ္ကုိ မညႇာမတာ ခြင့္မလြႊတ္တမ္း ျမင္တတ္သည့္အတုိင္း သူတစ္ပါး မလွသည္ကုိ ျမင္ရေသာအခါ တြင္ကား ေလွာင္ေျပာင္ရယ္ေမာခ်င္တတ္သည္။ ထုိသုိ႔ မလုိလားအပ္သည့္ လူ႕စ႐ုိက္ ေပၚလြင္ေအာင္... (ဆက္ဖတ္ရန္)
မိမိကုိယ္တုိင္ ေကၽြးေမြးျပဳစုလာခဲ့ေသာ ေမ်ာက္က ေကၽြးေမြးထားသူ ေက်းဇူးရွင္ကုိပင္ ျပန္၍ ေျခာက္လွန္႔ျပေနသည္ဟု ဆုိလုိသည္။ သူတစ္ပါးေက်းဇူးကုိ သိတတ္ျခင္းသည္ သူေတာ္ေကာင္းတုိ႔ အေလ့အက်င့္ ျဖစ္သည္။ သို႔ရာတြင္ ယုတ္မာေသာသူတုိ႔သည္ မိမိအေပၚ၌ ေကၽြးေမြးျပဳစုေသာ ေက်းဇူးရွင္ကုိပင္ မႁခြင္းခ်န္ဘဲ ျပန္၍ေစာ္ကားေက်းဇူးကန္းတတ္ေလသည္။ ထုိသူမ်ားသည္ အသိအလိမၼာနည္း ေသာ တိရစၧာန္ေမ်ာက္ကဲ့သို႔ ေက်းဇူးျပဳထားသူကုိပင္ျပန္၍ ေျခာက္လွန္႔တတ္သူမ်ား ျဖစ္သည္ဟု ပုံခုိင္း၍ဆုိသည္။ မိမိပေယာဂျဖင့္ မိမိေက်းဇူးမဲ့ ျဖစ္ရတတ္ေသာအခါမ်ဳိးတြင္ သံုးႏႈန္းသည္။... (ဆက္ဖတ္ရန္)
မိမိတယုတယေမြးျမဴလာခ့ဲသည့္ၾကက္ကုိ မိမိပင္ အလွၾကည့္႐ႈေက်နပ္ေနျခင္း မရွိဘဲ ႐ိုက္သတ္စား၍ ေဖ်ာက္ဖ်က္ပစ္လုိက္သည္ဟုဆုိလုိသည္။ မိမိလုံ႔လျဖင့္ ႀကီးပြားစည္ပင္ေအာင္ အားေပးထူေထာင္ ျမႇင့္တင္လာခဲ့သူတစ္ဦး အား မိမိပေယာဂျဖင့္ပင္လွ်င္ ေလ်ာ့က်ပ်က္စီးးေအာင္ ျပဳလုပ္သည့္အခါမ်ဳိးတြင္ သံုးႏႈန္းသည္။ မိမိေမြးျမဴလာသည့္ၾကက္ကုိ အလွၾကည့္၍ ေက်နပ္ရန္သာရွိပါလ်က္ မိမိ တပင္တပန္း ႀကိဳးပမ္းခ်က္ကုိ မိမိပင္အရာမထင္ေအာင္ ဖ်က္ဆီးပစ္ဘိသကဲ့သုိ႔ ထုိၾကက္ကုိ အစတုန္း၊ ႐ုိက္သတ္စားျခင္းမ်ဳိးကုိ အခ်ည္းအႏွီးျဖစ္ေစသည္။ မိမိေက်းဇူးကုိ မိမိျပန္ဖ်က္ျခင္း၊ မိမိေကာင္းက်ဳိးးကုိ မိမိဆုိးျပစ္ႏွင့္ ျပန္၍ ေထျခင္း စသည္ကဲ့သုိ႔ မွတ္ယူၾကသည္။ ထုိသုိ႔ေသာ အျပဳအမူမ်ဳိးကုိမုိက္မဲသူတုိ႔သာလွ်င္ မိမိႀကိဳးပမ္းမႈကုိ ျပန္၍ ဖ်က္သည္ဟူေသာ... (ဆက္ဖတ္ရန္)
သူတစ္ပါး၏အလုိဆႏၵကုိ သိလုိမႈ ကုိယ့္အလုိဆႏၵျဖင့္ ႏိႈင္းစာဆင္ျခင္ျခင္းျပဳအပ္သည္။ ထုိသုိ႔ျပဳလုပ္ျခင္းသည္ မဆုိး၀ါး၊ မမွားယြင္းႏုိင္ေသာ နည္းျဖစ္သည္ဟု ဆုိလုိသည္။ မိမိကုိယ္တုိင္မႏွစ္သက္ေသာ အနိဌာ႐ုံကုိ သူတစ္ပါးႏွစ္သက္မည္မဟုတ္။ မိမိလုိလား တပ္မက္ေသာ ဣ႒ာာ႐ုံကုိ သူတစ္ပါးလည္း တပ္မက္ႏွစ္သက္မည္ စသည္ျဖင့္ သူတစ္ပါး ထားရွိမည့္ စိတ္အလုိဆႏၵကုိ ကုိယ္ခ်င္းစာနာစိတ္ျဖင့္ ႏိႈင္းယွဥ္ေတြးဆ သေဘာထားျခင္း သည္ မွန္ကန္သည္ဟု ဆုိလုိသည္။ မိမိကိုယ္တုိင္ မႏွစ္သက္၊ မခံခ်ိေသာအရာကုိ သူတစ္ပါး အား ခံယူေစျခင္းမျပဳသင့္။ သူတစ္ပါးသည္လည္း မိမိကဲ့သုိ႔ပင္ ခံစားသိမွတ္တတ္သူျဖစ္သည္ ဟု အစဥ္ႏွလံုးသြင္းရန္ ရည္ၫႊန္း၍သံုးသည္။ သို႔ရာတြင္... (ဆက္ဖတ္ရန္)
မိမိကိုယ္တုိင္ႏွစ္သက္ပါက ထန္းပလပ္ငယ္မွ်ျဖစ္ေသာ္လည္း နတ္႐ုပ္တမွ်ကဲ့သုိ႔ မွတ္ထင္ေလးျမတ္ႏိုင္စြမ္းရွိသည္ဟု ဆုိလုိသည္။ လူတုိ႔သည္ စိတ္ကထင္မွတ္ရာကုိ အမွန္တကယ္ ထင္မွတ္တတ္၏။ စိတ္လုိရာကုိ လုိက္၍ ေတြးေတာေကာက္ယူတတ္၏။ စိတ္ေက်နပ္မႈရွိလွ်င္ ျမတ္ႏုိးႏွစ္သက္တတ္၏။ အ႐ုပ္ ဆုိးေသာအရာကုိ လွသည္ဟုထင္လွ်င္ လွႏုိင္၏။ အသံုးမက်ေသာအရာကို အဖုိးတန္သည္ဟု မွတ္ယူက အဖုိးတန္ပစၥည္းပင္ ျဖစ္ရ၏။ ေကာင္းသည္၊ ဆုိးသည္၊ သာယာသည္၊ ၿငီးေငြ႕သည္ စသည္တုိ႔မွာ စိတ္ဆႏၵ၏ အဆံုးအျဖတ္အတုိင္းပင္ ျဖစ္၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ မိမိႏွစ္သက္ျခင္း ျဖစ္ေနပါမူ ထန္းပလပ္သည္ပင္ နတ္႐ုပ္အျဖစ္ အမွတ္စဲြထင္ႏုိင္၏။ မိမိႏွစ္သက္ေသာအရာသည္ မိမိခၽြတ္ယြင္းခ်က္ပင္ ရွိသည္ျဖစ္ေစ... (ဆက္ဖတ္ရန္)
ျဖစ္လာမည့္ အက်ဳိးအျပစ္ကုိ ေရွာင္လႊဲ၍မရ။ အေၾကာင္းျပဳသလုိ အက်ဳိးျဖစ္ေပၚရမည္။ အေၾကာင္းေၾကာင့္ျဖစ္ေသာ အျပစ္ကုိ မည္သည့္နည္းႏွင့္မွ် ေရွာင္လဲႊ၍ မရဟူ၍ ဆုိလုိသည္။ မိမိကုိယ္အား ကံအလြန္ေကာင္းလွသည္ဟု ယုံၾကည္ရင္း ရွိေစကာမူ ဆူးပုံကုိနည္း လွ်င္ စူးမည္သာ ျဖစ္သည္။ ကံေကာင္း၍ ဆူးကုိနင္းေသာ္လည္း မစူးဟူ၍မရွိ၊ ဆူးမည္သည္ မွာ မိမိေလာက္မာေက်ာ သိပ္သည္းမႈမရွိေသာအရာကုိ ဖိႏွိပ္ေသာအားႏွင့္ အခ်ဳိးအစားညီမွ်စြာ စူး၀င္ထုိးေဖာက္မည္မွာ နိယာမတရားသာလွ်င္ ျဖစ္သည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ အေၾကာင္းႏွင့္အက်ဳိး၊ အျပဳႏွင့္အျဖစ္ ဆက္သြယ္ေသာ ေဟတုပစၥည္း၊ ေၾကာင္းက်ဳိးဆက္စပ္မႈ နိယာမတရားကုိ မည္သည့္နည္းႏွင့္မွ် ေ႐ွာင္လႊဲ၍မရ။... (ဆက္ဖတ္ရန္)
လူတစ္ေယာက္ က်ားကိုက္၍ ေသဆံုးေၾကာင္းကုိ ရွင္းျပၿပီးျဖစ္ပါလ်က္ နားေထာင္သူ က ေသဆံုးသူမွာ နာတာရွည္ေရာဂါခံစားသြားသလားဟု ေမးစရာမလုိသည့္ ေမးခြန္းကုိ ေမးေနေသးသည္ဟု ဆုိလုိသည္။ အနာေရာဂါတစ္ခုခုႏွင့္ ေသသည္ဟုဆုိလွ်င္ နာတာရွည္လားဟု ေမးႏုိင္ေသး၍ က်ား ကိုက္၍ လတ္တေလာ ေသသည္ဆုိပါလ်က္ ထုိေမးခြန္းကုိ ေမးသည္မွာ မလုိေသာ ေမးခြန္းကုိ ေမးျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ ထုိနည္းတူ ေသခ်ာစြာ ေဖာ္ျပၿပီး ေစာဒက၀င္စရာ မလုိေသာ ကိစၥကုိ ထပ္ဆင့္၍ ေမးေနေသာအခါ ေမးစရာမလုိေတာ့ဟု ဆုိသည့္ သေဘာျဖင့္ ထုိစကားပုံကုိ သံုးသည္။ အခ်ဳိ႕က က်ားကိုက္ပါတယ္ဆုိ... (ဆက္ဖတ္ရန္)
က်ားေကာင္ကုိ ေတြ႕မွသာ အႏၲရာယ္ေၾကာက္ရသည္မဟုတ္။ က်ားေခ်းကုိ ေတြ႕ေသာ္ က်ားႏွင့္နီးကပ္ေနၿပီဟု သိရွိရသျဖင့္ က်ားေခ်းကုိပါ ေၾကာက္ရသည္ဟု ဆုိလုိသည္။ ဖိစီးႏွိပ္စက္တတ္ေသာ အင္အားအရွိန္အ၀ါရွိသူကုိသာ ေၾကာက္ရသည္မဟုတ္။ ထုိသူ ၏အရွိန္အ၀ါျဖင့္ ၀င့္ထည္ေနေသာတပည့္တပန္း အဆြယ္အပြားကုိပါေၾကာက္ ရသည့္အခါ မ်ဳိးတြင္ အားလံုးကုိ ေၾကာက္ရသည္ဟူေသာသေဘာျဖင့္သံုးသည္။ အင္အားစုႏွစ္ဖက္ၾကား တြင္ ႏွစ္ဖက္လံုး ေၾကာက္ရသည္ကုိလည္း ရည္ရြယ္၍ သံုးႏႈန္း ေသးသည္။... (ဆက္ဖတ္ရန္)